తెలంగాణ సాయుధ రైతాంగ పోరాట తొలి అమరుడు..
ఉద్యమ స్ఫూర్తికి చిరస్మరణీయ ప్రతీక
నేడు దొడ్డి కొమరయ్య 80వ వర్ధంతి
హైదరాబాద్, జూలై 4 (వీగ్లోబ్ న్యూస్):
తెలంగాణ సాయుధ రైతాంగ పోరాట చరిత్రలో జూలై 4కు ప్రత్యేక స్థానం ఉంది. భూమి కోసం, భుక్తి కోసం, వెట్టి చాకిరి విముక్తి కోసం సాగిన రైతాంగ పోరాటంలో తొలి అమరుడిగా నిలిచిన దొడ్డి కొమరయ్య వీరమరణం పొందిన రోజు ఇదే. ఆయన అమరత్వం తెలంగాణ రైతాంగ ఉద్యమాన్ని శాంతియుత నిరసనల దశ నుంచి సాయుధ పోరాటంగా మలిచిన కీలక మలుపుగా చరిత్రలో నిలిచింది. నేడు ఆయన 80వ వర్ధంతి సందర్భంగా రాష్ట్రవ్యాప్తంగా ప్రజాసంఘాలు, రైతు సంఘాలు, రాజకీయ పార్టీలు ఆయనకు నివాళులర్పిస్తున్నాయి.
దేశ్ముఖ్ల దోపిడీకి ఎదురు నిలిచిన నాయకుడు
1940 దశకంలో హైదరాబాద్ సంస్థానంలోని గ్రామీణ ప్రాంతాలు నిజాం పాలన, దేశ్ముఖ్లు, జమీందార్ల దోపిడీతో అల్లాడుతున్నాయి. వెట్టిచాకిరి, అధిక పన్నులు, చక్రవడ్డీలు, భూముల ఆక్రమణలతో ప్రజలు తీవ్ర ఇబ్బందులు ఎదుర్కొంటున్న సమయంలో జనగామ ప్రాంతంలోని కడవెండి గ్రామానికి చెందిన దొడ్డి కొమరయ్య రైతులు, కూలీలు, పేదలను సంఘటితం చేశారు. కుల, మత భేదాలకు అతీతంగా ప్రజలను ఏకం చేసి వెట్టిచాకిరి నిర్మూలన, దున్నేవాడికే భూమి అనే నినాదాలతో ఉద్యమాన్ని ముందుకు నడిపించారు.
ఆంధ్రమహాసభ పిలుపుతో ఉద్యమ విస్తరణ
1943లో భువనగిరిలో జరిగిన ఆంధ్రమహాసభ సమావేశం వెట్టిచాకిరికి వ్యతిరేకంగా పోరాటానికి పిలుపునివ్వడంతో కడవెండిలో గుతుపల సంఘం ఏర్పడింది. దొడ్డి మల్లయ్య, దొడ్డి కొమరయ్య, నల్ల నర్సింహులు, దావిద్ రెడ్డి, వడ్డె నర్సయ్య తదితరులు గ్రామీణ ప్రజలను ఉద్యమంలో భాగస్వాములను చేశారు. అనంతరం గ్రామగ్రామాన ఉద్యమం విస్తరించి దేశ్ముఖ్ల దౌర్జన్యాలకు వ్యతిరేకంగా ప్రజలు తిరుగుబాటు ప్రారంభించారు.

జూలై 4, 1946… చరిత్రను మార్చిన రోజు
1946 జూలై 4న కడవెండి గ్రామంలో దేశ్ముఖ్ అనుచరులు సంఘం నాయకుల ఇళ్లపై దాడులు చేయడంతో ప్రజలు నిరసన ప్రదర్శన చేపట్టారు. దొడ్డి మల్లయ్య, దొడ్డి కొమరయ్య ముందుండి నినాదాలు చేస్తూ గ్రామంలో ఊరేగింపు నిర్వహించారు. ఈ సందర్భంగా దేశ్ముఖ్ అనుచరులు జరిపిన కాల్పుల్లో మల్లయ్య గాయపడగా, ఆగ్రహంతో ముందుకు దూసుకెళ్లిన కొమరయ్య తుపాకీ గుళ్లకు బలయ్యారు. “ఆంధ్రమహాసభకు జై” అంటూ నినదిస్తూ ఆయన వీరమరణం పొందినట్లు చారిత్రక ఆధారాలు పేర్కొంటాయి.
సాయుధ పోరాటానికి నాంది
దొడ్డి కొమరయ్య మరణం తెలంగాణ రైతాంగ ఉద్యమానికి కొత్త ఊపునిచ్చింది. వేలాది మంది యువకులు ఉద్యమంలో చేరి భూస్వామ్య వ్యవస్థ, వెట్టిచాకిరి, దోపిడీకి వ్యతిరేకంగా సాయుధ పోరాటంలో పాల్గొన్నారు. 1946 నుంచి 1951 వరకు కొనసాగిన తెలంగాణ సాయుధ రైతాంగ పోరాటం దేశ చరిత్రలోనే అతిపెద్ద రైతాంగ తిరుగుబాట్లలో ఒకటిగా గుర్తింపు పొందింది.
అమరత్వం నేటికీ స్ఫూర్తి
తెలంగాణ ఉద్యమ చరిత్రలో దొడ్డి కొమరయ్య పేరు చెరగని ముద్ర వేసింది. కొమురం భీమ్, చాకలి ఐలమ్మ, షేక్ బందగీ వంటి పోరాట యోధులతో పాటు తెలంగాణ రైతాంగ పోరాట తొలి అమరుడిగా ఆయనకు ప్రత్యేక స్థానం ఉంది. 1969 తెలంగాణ ఉద్యమం నుంచి ప్రత్యేక రాష్ట్ర సాధన వరకు అనేక ప్రజా ఉద్యమాలకు ఆయన త్యాగం స్ఫూర్తిగా నిలిచింది.
చరిత్రను నేటితరానికి చేరవేస్తూ
దొడ్డి కొమరయ్య జీవిత చరిత్ర, తెలంగాణ సాయుధ రైతాంగ పోరాట విశేషాలను నేటితరానికి పరిచయం చేయాలనే ఉద్దేశంతో సీనియర్ జర్నలిస్టు మరిపాల శ్రీనివాస్ పుస్తక రూపంలో ఆయన జీవిత విశేషాలను అందుబాటులోకి తీసుకువచ్చారు.
తెలంగాణ చరిత్రలో చిరస్థాయి స్థానం
భూమి కోసం, భుక్తి కోసం, వెట్టి చాకిరి విముక్తి కోసం ప్రాణత్యాగం చేసిన దొడ్డి కొమరయ్య ఒక వ్యక్తి మాత్రమే కాదు.. తెలంగాణ ప్రజల స్వేచ్ఛా పోరాటానికి ప్రతీక. ఆయన త్యాగం తెలంగాణ రైతాంగ ఉద్యమానికే కాకుండా సమానత్వ సమాజం కోసం జరిగిన అనేక ప్రజా ఉద్యమాలకు చిరస్థాయి స్ఫూర్తిగా నిలిచింది.
