తెలంగాణ భాషపై సోషల్ మీడియాలో రగులుతున్న వివాదం
‘ఇడుపు కాయితం’పై సోషల్ మీడియాలో రగులుతున్న వివాదం
తెలంగాణ మాండలిక పదంపై భిన్నాభిప్రాయాలు.. ప్రాంతీయ భాషల గౌరవంపై మరోసారి చర్చ
హైదరాబాద్, జూన్ 27:
తెలంగాణ గ్రామీణ సంస్కృతి, స్థానిక మాండలికాన్ని ప్రధానాంశంగా తీసుకుని తెరకెక్కుతున్న నటుడు ప్రియదర్శి, జానపద కళాకారిణి నాగదుర్గ ప్రధాన పాత్రల్లో నటిస్తున్న తాజా చిత్రం ‘ఇడుపు కాయితం’ విడుదలకు ముందే చర్చనీయాంశంగా మారింది. క్రియేటివ్ డైరెక్టర్ సుకుమార్ సమర్పణలో, సుకుమార్ రైటింగ్స్తో కలిసి గీతా ఆర్ట్స్-2 అనుబంధంలో బన్నీ వాస్ నిర్మిస్తున్న ఈ చిత్రానికి వంశీ రెడ్డి దొండపాటి దర్శకత్వం వహిస్తున్నారు. ఇటీవల విడుదలైన టైటిల్, ఫస్ట్లుక్ పోస్టర్ అనంతరం సినిమా పేరు చుట్టూ సోషల్ మీడియాలో తీవ్ర చర్చ సాగుతోంది.
‘ఇడుపు కాయితం’ అంటే ఏమిటి?
తెలంగాణ గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో ఒకప్పుడు ప్రాచుర్యంలో ఉన్న సంప్రదాయం ప్రకారం, భార్యాభర్తలు కలిసి జీవించలేమని నిర్ణయించుకున్నప్పుడు గ్రామ పెద్దల సమక్షంలో పరస్పర అంగీకారంతో రాసుకునే విడిపోతున్న ఒప్పంద పత్రాన్నే ‘ఇడుపు కాయితం’ అని పిలిచేవారు. “ఇడుపు” లేదా “ఇడుసు” అంటే విడిచిపెట్టడం అనే అర్థం. ఈ ప్రాంతీయ పదాన్నే సినిమా టైటిల్గా ఎంపిక చేయడంతో ఆసక్తితో పాటు వివాదం కూడా మొదలైంది.
ఆంధ్రా – తెలంగాణ నెటిజన్ల మధ్య వాదోపవాదాలు
సినిమా టైటిల్ విడుదలైన వెంటనే సోషల్ మీడియా వేదికగా కొందరు నెటిజన్లు “ఈ సినిమాకు ఆంధ్రాలో తెలుగు డబ్బింగ్ ఉంటుందా?”, “సబ్టైటిల్స్ అవసరం” అంటూ వ్యంగ్య వ్యాఖ్యలు చేశారు. దీనికి ప్రతిగా తెలంగాణ నెటిజన్లు స్పందిస్తూ, గోదావరి, రాయలసీమ ప్రాంతీయ మాండలికాలు దశాబ్దాలుగా తెలుగు సినిమాల్లో వినిపిస్తున్నప్పటికీ తాము ఎప్పుడూ అభ్యంతరం వ్యక్తం చేయలేదని గుర్తు చేస్తున్నారు.
ఒక తెలంగాణ ప్రాంతీయ పదాన్ని సినిమా టైటిల్గా ఉపయోగించడాన్ని ఎగతాళి చేయడం సరైంది కాదని, అర్థం తెలియకపోతే తెలుసుకోవాలని కానీ భాషను అవమానించడం సరికాదని వారు అభిప్రాయపడుతున్నారు.
భాషపై కాదు.. గౌరవంపై చర్చ
సోషల్ మీడియాలో వైరల్ అవుతున్న ఓ పోస్టులో, “ఇక్కడ సమస్య పదం అర్థమవ్వడం కాదు.. తెలంగాణ భాషను చిన్నచూపు చూడటమే అసలు సమస్య” అని పేర్కొన్నారు.
అలాగే తెలంగాణ గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో వినిపించే అనేక పదాలు పట్టణ ప్రాంత ప్రజలకు కూడా తెలియకపోవచ్చని, అదే విధంగా ఆంధ్ర ప్రాంత మాండలిక పదాలు తెలంగాణ ప్రజలకు తెలియకపోవడం సహజమేనని, కానీ భాషను వెక్కిరించడం సరికాదని పేర్కొన్నారు.
గతంలోనూ ప్రాంతీయ పదాల వినియోగం
తెలుగు సినిమాల్లో గోదావరి, రాయలసీమ ప్రాంతాలకు చెందిన ఎన్నో పదాలు, యాసలు విస్తృతంగా ఉపయోగించారని నెటిజన్లు గుర్తు చేస్తున్నారు. ఉదాహరణకు “ఆగడు” చిత్రంలోని “ఎలపరం”, “పెందలాడే” వంటి పదాలు అందరికీ అర్థం కాకపోయినా ఎవరూ వివాదం చేయలేదని వ్యాఖ్యానిస్తున్నారు.
తెలంగాణ యాసకు పెరుగుతున్న ప్రాధాన్యం
ఒకప్పుడు తెలుగు సినిమాల్లో తెలంగాణ యాసను ప్రధానంగా విలన్లు, హాస్య పాత్రలకు మాత్రమే పరిమితం చేసేవారని, రాష్ట్ర ఆవిర్భావం తర్వాత తెలంగాణ భాష, సంస్కృతికి సినిమాల్లో గౌరవప్రదమైన స్థానం లభిస్తోందని సినీ విశ్లేషకులు అభిప్రాయపడుతున్నారు. ఈ నేపథ్యంలో “ఇడుపు కాయితం” వంటి ప్రాంతీయ పదాన్ని టైటిల్గా ఎంచుకోవడం తెలంగాణ సాంస్కృతిక గుర్తింపుకు నిదర్శనంగా పలువురు పేర్కొంటున్నారు.
నిర్మాతల అభిప్రాయం
చిత్ర నిర్మాత బన్నీ వాస్ మాట్లాడుతూ, ఈ సినిమా తెలంగాణ నేపథ్యంలో సాగినా ఇందులోని భావోద్వేగాలు విశ్వవ్యాప్తమని, భాషకు అతీతంగా ప్రతి కుటుంబానికి కనెక్ట్ అయ్యే కథ ఇదని తెలిపారు. నటుడు ప్రియదర్శి కూడా ఈ చిత్రం తెలంగాణ భాష, సంస్కృతి, ఆచారాలను ప్రతిబింబించినప్పటికీ ఇది ప్రతి ఇంటికి సంబంధించిన కథ అని వెల్లడించారు.
కాళోజీ మాటలతో ముగింపు
తెలంగాణ భాషా ప్రాధాన్యంపై ప్రముఖ కవి కాళోజీ నారాయణరావు చెప్పిన మాటలను నెటిజన్లు మరోసారి గుర్తుచేస్తున్నారు.
“మా తెలంగాణ భాష బడి పలుకుల భాష కాదు… పలుకుబడుల భాష.”
భాష, యాసలు ప్రాంతీయ సంస్కృతికి ప్రతీకలని, వాటిని గౌరవించడం ప్రతి ఒక్కరి బాధ్యతేనని సోషల్ మీడియాలో చర్చ కొనసాగుతోంది. “ఇడుపు కాయితం” వివాదం భాషల మధ్య విభేదాల కంటే, ప్రాంతీయ మాండలికాల పట్ల పరస్పర గౌరవం అవసరాన్ని మరోసారి చాటిందని పరిశీలకులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.
